Urbcast - a podcast about cities (podcast o miastach)

Sto lat temu warszawiacy uczyli się pływać w nurcie Wisły, wzdłuż rzeki działało kilkadziesiąt przystani wioślarskich z pływającymi basenami, a na Skarpie Warszawskiej kwitło narciarstwo. Dziś statystyczny Polak przeznacza na aktywność fizyczną 20 minut dziennie – wliczając spacer.
Rozmawiam z dr Moniką Wróbel, kuratorką wystawy „Miasto w ruchu" w Warszawskim Pawilonie Architektury ZODIAK, o tym, czy to my przestaliśmy się ruszać – czy raczej zbudowaliśmy sobie miasto, w którym ruch przestał się zdarzać sam z siebie.
W ODCINKU:
Geografia jako infrastruktura: Wisła, Skarpa i kopce usypane z gruzów Warszawy
Co zniknęło z miasta po 1945 i po 1989 – przystanie, baseny plenerowe, a nawet ławki
Sport jako pretekst do wspólnoty: od chórów i gazetek pierwszych towarzystw sportowych po kluby biegowe
Futbolocentryzm – dlaczego dziewczyny znikają z boisk
Otwarte boiska szkolne: nisko wiszący owoc dla każdego polskiego miasta
Reforma planistyczna i znikające tereny sportu w dokumentach

LINKI:
Wystawa „Miasto w ruchu", Pawilon ZODIAK: https://pawilonzodiak.pl/wystawy/miasto-w-ruchu/

Odcinek powstał we współpracy z Warszawskim Pawilonem Architektury ZODIAK.

POSŁUCHAJ TAKŻE:

———
📬 URBLIST – newsletter o miastach:

🤝 Prelekcja, warsztat, doradztwo: https://urbcast.pl/collaboration
🔗 Wszystkie odcinki: https://urbcast.pl
☕ Wsparcie: https://patronite.pl/urbcast
💬 Social media: https://linktr.ee/urbcast
#urbcast #miastowruchu #ZODIAK #Warszawa #sport #rekreacja #urbanistyka #Wisła

Teren po fabryce FSO na warszawskim Żeraniu to 62 hektary w rękach jednego właściciela i masterplan rozpisany na 25 lat – jeden z największych projektów urbanistycznych w Polsce.
Rozmawiam z Martą Sękulską-Wrońską z pracowni WXCA o projektowaniu w wielkiej skali i o tym, czy istnieje już „Polish way" w urbanistyce – tak jak istnieje „ The Copenhagen Way".

W ODCINKU:
Czym jest masterplan i dlaczego w polszczyźnie brakuje na to słowa
FSO na Żeraniu: jak inwestor powiedział, że chce wspólnoty, nie budynków
Retencja wody i wymiana ciepła między biurowcem a mieszkaniami – rzeczy, których nie da się zrobić na małej działce
Dlaczego Central Park jest prostokątem i czemu w Warszawie by nie zadziałał
Zieleń: polska obsesja, której brakuje Kopenhadze
Koszty eksploatacji zamiast ceny za metr – zmiana, która dopiero nadchodzi

Marta Sękulska-Wrońska – architektka, współwłaścicielka WXCA (80 osób, Warszawa i Gdańsk). Nad FSO pracuje z pracownią Sabawa dla inwestora OKAM.

ROZDZIAŁY:
00:00:00 – Wstęp
00:04:45 – Copenhagen Way a Polish Way
00:07:19 – Masterplan: dlaczego brakuje nam na to słowa
00:09:21 – FSO na Żeraniu: 62 hektary i 25 lat
00:14:00 – „Nie chcę budynków, chcę wspólnoty"
00:16:31 – Konserwator zabytków: które hale zostają
00:22:14 – Zasady urbanistyczne, plan ogólny, ZPI
00:33:10 – Dlaczego Central Park nie zadziała w Warszawie
00:34:20 – Frederiksberg: zieleń widoczna z każdego okna
00:35:36 – Retencja wody i wymiana energii między budynkami
00:39:09 – Koszty eksploatacji zamiast ceny za metr
00:41:52 – Gdzie legislacja nie nadąża
00:43:44 – Polecenie gościni: statystyki ONZ

LINKI:
- WXCA
- Raport „New Urban Poland", ULI Polska
- Statystyki ONZ

POSŁUCHAJ TAKŻE:
- Jak poprawić marketing polskich miast? | ULI Poland (#259)
- Ile realnie warte są drzewa w mieście? | Zbigniew Szkop (#132)

———

📬 URBLIST – newsletter o miastach: https://substack.com/@urbcast
🤝 Prelekcja, warsztat, doradztwo: https://urbcast.pl/collaboration
🔗 Wszystkie odcinki: https://urbcast.pl
☕ Wsparcie: https://patronite.pl/urbcast
💬 Social media: https://linktr.ee/urbcast

#urbcast #FSO #Żerań #Warszawa #masterplan #urbanistyka #WXCA #OKAM

Urbcast is back after summer!
I'm really excited to share this conversation with Tore Banke – architect, PhD, Head of Impact and Associate Partner at THIRD NATURE (Tredje Natur) in Copenhagen.
Rain falls on a roof an architect designed, crosses a landscape someone else drew and ends up in a pipe owned by a utility. Physically it's one system — but we design, budget and manage it in separate pieces. This episode is about how to bridge those silos.
Link to THIRD NATURE: https://www.thirdnaturearchitects.com
Link to Enghaveparken, the climate park we discuss: https://www.thirdnaturearchitects.com/case/adaptation-park

Topics:
✅ From objects to relationships: what computational design really changed
✅ Why water doesn't know any boundaries — and our budgets do
✅ Combining functions is easy, combining budgets isn't
✅ How one project becomes a method that travels to other cities
✅ AI as computational design 20 years later: the tools got democratised, expertise didn't
📘 Book recommendation from my guest: The Gospel of the Eels — Patrik Svensson

More about the podcast:
Website: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://urbcast.pl⁠⁠⁠⁠⁠⁠
Social media: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://linktr.ee/urbcast⁠⁠⁠⁠⁠⁠
Support the podcast on Patronite: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://patronite.pl/urbcast⁠⁠⁠⁠⁠
⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠Or buy me a virtual coffee: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://buymeacoffee.com/urbcast⁠⁠⁠⁠⁠⁠

See you in the next episodes of Urbcast — in Polish and in English.

Zostały już tylko trzy miesiące na uchwalenie planów ogólnych gmin, które mają rozwiązać problem niekontrolowanej zabudowy i ograniczyć chaos przestrzenny.

Choć samorządy przyspieszyły, dokumenty uchwaliło dotąd tylko ok. 360 gmin z blisko 2500 tysiąca. Wszystko wskazuje na to, że 4 na 10 gmin nie zdąży przed ustawowym terminem i straci możliwość wydawania decyzji o warunkach zabudowy, a to grozi paraliżem inwestycyjnym na terenach bez miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.

O tym jakie będą tego konsekwencje i jak możemy temu zapobiec opowiada Ilona Gosk z Fundacji Sendzimira.

Aktualna informacja o liczbie uchwalonych planów ogólnych jest na stronie: https://geoportal-krajowy.pl/na-mapie#x=18.597680705700547&y=51.76913807461909&z=7.27&tool=map-toolbar-pog
Materiały o planach ogólnych dostępne są pod linkami:
Plan ogólny jako narzędzie adaptacji do zmiany klimatu https://uslugiekosystemow.pl/plan-ogolny-jako-narzedzie-adaptacji-do-zmiany-klimatu/
Zieleń w planie ogólnym. Jak nie stracić tego, co najcenniejsze?https://uslugiekosystemow.pl/zielen-w-planie-ogolnym-jak-nie-stracic-tego-co-najcenniejsze/
Jak wykorzystać konsultacje planu ogólnego do ochrony przyrody i klimatu?https://uslugiekosystemow.pl/jak-wykorzystac-konsultacje-planu-ogolnego-do-ochrony-przyrody-i-klimatu/

Więcej o podcaście:
Strona: https://urbcast.pl
Social media: https://linktr.ee/urbcast
Wesprzyj podcast na Patronite: https://patronite.pl/urbcast
Lub postaw wirtualną kawę: https://buymeacoffee.com/urbcast
Do usłyszenia w kolejnych odcinkach Urbcastu – po polsku i po angielsku.

Placemaking: What is a good street really worth? 🤔
I'm really excited to share this conversation with Kristian Riis – CEO of Volcano A/S and Co-Chair of the ULI European Placemaking Council. Kristian is also a Danish musician (co-founder of the band Nephew, 10 Danish Grammys, shows up to 50,000 people) who brought the logic of the stage into the way he builds cities.
From festivals and venues to master plans in the UK, Portugal, Italy, Sweden, Mongolia and Bhutan, he brings a rare perspective: culture is not decoration — it's infrastructure for community.

Link to The Value of Placemaking in Urban Transformation report: https://cdn.realdania.dk/media/nddb3grf/value-of-placemaking-in-urban-transformation-experience-based-findings-and-methods-1.pdf

Topics include:
✅ From the music stage to urban development
✅ Why a diverse city is a better — and more valuable — city
✅ Getting culture into the master plan before anyone digs a hole
✅ Gentrification: who really creates value in a city?
✅ The new report on the value of placemaking (and the "site score" tool)

More about the podcast:
Website: ⁠⁠⁠⁠⁠https://urbcast.pl⁠⁠⁠⁠⁠
Social media: ⁠⁠⁠⁠⁠https://linktr.ee/urbcast⁠⁠⁠⁠⁠
Support the podcast on Patronite: ⁠⁠⁠⁠⁠https://patronite.pl/urbcast⁠⁠⁠⁠
⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠Or buy me a virtual coffee: ⁠⁠⁠⁠⁠https://buymeacoffee.com/urbcast⁠⁠⁠⁠⁠
See you in the next episodes of Urbcast — in Polish and in English.